No category

پایان نامه با موضوع برنامه آموزشی، مواد آموزشی، یادگیری اجتماعی، برنامه های آموزشی

دانلود پایان نامه

تجارب و اطلاعات قبلی هستند و انگیزه اصلی آنها برای شرکت در دوره ، دستیابی به اطلاعات عملی جهت حل مسائل شغلی و کاری است. این مسئله سبب میشود که شرکت کنندگان با درک عدم تناسب منابع و مواد آموزشی با نیازهای شغلی و کاری ، انگیزه خود را برای تداوم حضور در دوره از دست بدهند و کیفیت آموزشها بشدت تحت الشعاع قرارگیرد.
برای اجتناب ورزیدن از بروز چنین مشکلی بهتر است برنامه ریزان آموزش پس از تدوین رئوس کلی مطالب مورد نظر در دروس مختلف یک دوره آموزشی، برای دستیابی به منابع آموزشی مفید به یکی از دو طریق زیر عمل کنند.
الف) در صورت امکان و وجود تسهیلات مالی و اداری لازم در سازمان ، از افراد صاحبنظر و مطلع جهت تدوین منابع آموزشی لازم دعوت بعمل آورند. این امر سبب میشود تا منبع آموزشی تدوین شده دقیقاً منطبق بر سر فصلهای تعیین شده و نیز نیازها و مسائل شغلی پرسنل باشد.
ب) در صورت عدم وجود امکانات و تسهیلات لازم برای تألیف یک منبع آموزشی، میتوان با استفاده از نظرات افراد مطلع و صاحبنظر از میان منابع آموزشی موجود و در دسترس دست به انتخاب زد. برای اینکار میتوان به دو شکل زیر عمل کرد :
۱- انتخاب یا گزینش کامل : منظور این است که یک کتاب یا منبع آموزشی را برای دوره آموزشی و یا درس خاص انتخاب کنیم.
۲-گزینش ترکیبی : در این حالت به جای استفاده از یک منبع انحصاری، بخشهای مفید منابع گوناگون انتخاب شده و بصورت یک منبع خاص تدوین میگردد. با اینحال باید توجه داشت که مرحله انتخاب محتوا و مواد آموزشی مستلزم جلب همکاری متخصصان برجسته در موضوعات مختلف آموزشی است.
۹-۲- اصول یادگیری
هر چند فرایند یادگیری بطور گسترده ای مورد مطالعه قرار گرفت ، اطلاعات کمی در این باره وجود دارد. بخشی از مشکل آن است که یادگیری ، واکنشی پنهان است و نمیتوان آنرا مشاهده نمود، بلکه فقط نتایج آن را میتوان اندازه گیری کرد. پژوهشگران تصویر کلی از فرآیند یادگیری را طراحی کرده اند و بر آن پایه برخی اصول یادگیری را توسعه داده و تدوین کرده اند. شاید بهترین روش درک یادگیری استفاده از منحنی یادگیری است که در نمودار ( ۵-۲ ) آمده است. همان طور که منحنی نشان میدهد ، یادگیری با یک حرکت شدید از A به B شروع میشود و در سطحی صاف از نقطه B به نقطه C امتداد میابد. آموزش دهندگان باید دو هدف را در ارتباط با شکل منحنی یادگیری هر یک از کارکنان ایجاد کنند. اول ، آموزش دهندگان بخواهند که منحنی یادگیری به یک سطح عملکرد رضایت بخش برسد که این سطح را در نمودار با خطوط منقطع نشان میدهیم. دوم ، آنها بخواهند که منحنی یادگیری تا آنجا که ممکن است هر چه سریعتر به سطح رضایت بخش برسد. هر چند نرخ یادگیری هر فرد بستگی به فرد مورد نظر دارد، استفاده از اصول یادگیری مختلف کمک میکند تا فرآیند یادگیری تسریع شود.
اصول یادگیری راهنمای روشهایی است که یادگیری افراد از طریق آنها کارآمد ترین است. هر قدر این اصول بیشتر در دوره آموزشی منعکس شود، آموزش کارآمدتر است. این اصول مشارکت، تکرار، تناسب، انتقال و بازخور را شامل میشود.
مشارکت. زمانی که یادگیرنده بتواند در برنامه آموزشی فعالانه مشارکت کند یادگیری معمولاً سریع تر و پایدارتر است. مشارکت انگیزش را بهبود میبخشد و ظاهراً موجب میشود که حواس بیشتری در گیر برنامه آموزشی شود که این امر فرآیند یادگیری را تقویت میکند. در نتیجه مشارکت ، ما سریعتر می آموزیم و مطالب فرا گرفته شده را برای مدت طولانی تر نگه میداریم.
تکرار. اگر چه تکرار میتواند ملال آور باشد ، اما سبب نقش بستن مطالب در حافظه میشود. برای نمونه ، مطالعه برای امتحان ، مستلزم تکرار عوامل کلیدی به گونه ای است که مطالب بتواند در طول آزمون بیاد آورده شود. همچنین ، اکثر مردم حروف الفبا و جدول ضرب را از طریق تکرار فرا میگیرند.
تناسب. اگر مطالبی که باید فراگرفته شود با معنا باشد ، یادگیری تقویت میشود. برای نمونه آموزش دهندگان معمولاً هدف کلی شغل را از شرح دقیق وظایف برای آموزشگیران توضیح میدهند. این توضیح به شاغل امکان میدهد که تناسب هر وظیفه و تناسب دنبال کردن روش صحیح را مشاهده کند.
انتقال. هر چه تطبیق خواسته های برنامه آموزشی با خواسته های شغلی بیشتر باشد ، سرعت یادگیری شخص در تسلط به شغل بیشتر است. برای نمونه ، خلبانان در شرایطی مشابه شرایط واقعی پرواز تعلیم میبینند. نزدیکی شرایطی ظاهری پرواز با شرایط واقعی آن باعث انتقال سریعتر فرآیند یادگیری میشود.
بازخور.یادگیرندگان را از پیشرفت فعالیتهایشان آگاه میکنند، با داشتن بازخور آنها برانگیخته میشوند که رفتار خود را برای دستیابی به سریعترین منحنی یادگیری ممکن تصحیح کنند. بدون بازخور یادگیرندگان معیاری برای سنجش پیشرفت خود در اختیار ندارند که این میتواند سبب دلسردی آنان شود. برای نمونه ، نمرات آزمونها خود نوعی بازخور است.

۱-۹-۲- نظریه های یادگیری :
نظریه های بسیاری در ارتباط با نحوه یادگیری ارائه شده است که مهمترین آنها مکتب محرک و پاسخ ، مکتب گشتالت ، نظریه یادگیری اجتماعی و آسان سازی است که ذیلاً به شرح مختصر هر یک از آنها میپردازیم.
– نظریه محرک- پاسخ که گاهی به نام نظریه یا مکتب رفتار گرایان هم مطرح شده ، نظر دانشمندانی است که یادگیری را ایجاد ارتباط بین محرک و یک پاسخ میدانند. این صاحبنظران ، آزمایشهایی که روی حیوانات کرده اند ، نتایج بدست آمده را در چگونگی یادگیری انسانها بکار برده و به این نتیجه رسیده اند که یادگیری در انسان هم میتواند در نتیجه تشویق و تنبیه و یا بهتر بگوییم پاداش و تنبیه صورت بگیرد.
– اسکینر معتقد است به شرطی انسان یاد میگیرد که رفتار ناشی از یادگیری موجب پاداش گردد. مثلا شخصی که مشغول گذرانیدن یک دور آموزشی است ، زمانی به واقع یاد خواهد گرفت که مطمئن شود گذرانیدن آن دوره و افزایش دانش و مهارت و رفتار مطلوب ، مآلاً او را به هدفهای معنوی و مادی و یا هر دوی انها خواهد رسانید.
– مکتب گشتالت تأکید بسیاری به کلی نگری دارد. پیروان این مکتب معتقدند برای ارتقای میزان یادگیری، قسمت های گوناگون یک برنامه آموزشی باید متشکل از مباحث با معنی و مرتبط با کل برنامه های آموزشی باشد. این مطلب در واقع اشارتی است که طراحی و تنظیم برنامه های آموزشی و سازماندهی دوره های مختلف آموزش دارد.
نظریه های یادگیری اجتماعی به اهمیت مراودات اجتماعی و تأثیر آن در یادگیری انسان تأکید دارد.بر اساس این نظریه هر چیزی را که بتوان با تجربه های مستقیم آموخت ، ممکن است با مشاهده مستقیم هم آموخت. بنابر این به نظر معتقدان، انسان میتواند از مشاهدات خود الگو سازد.
این تئوری ، استفاده از وسایل آموزشی از قبیل تصویر، فیلم و ویدیو را بعنوان الگوهای رفتاری توصیه میکند.
– سرانجام نظریه آسان سازی است که در یادگیری ، به مشارکت آموزش گیرندگان در مراحل آموزشی ، منابع خوبی برای انتقال دانش و مهارت و رفتارهای لازم هستند که به هر طریق باید آنان را به مشارکت در مباحث تشویق کرد. در این صورت کارشناسان، استادان و یا مربیان آموزشی، بیشتر، آسان ساز (تسهیل کننده) هستند تا ناظر یا ارائه کننده کل مطالب.
۲-۹-۲- مروری بر چند روش آموزش۱
روشها و فنون آموزشی ممکن است بعنوان ابزاری که توسط آن بتوان شرکت کنندگان در دوره های آموزشی را به سمت اهداف آموزشی هدایت و برانگیخته نمود ، در نظر گرفته شودو مورد استفاده قرار گیرد. در این مرحله سعی شده است که برخی از فنون و روشهای آموزشی بطور خلاصه ارائه گردد.
۱- آموزش از طریق سخنرانی : Lecture Method
روش سخنرانی و استفاده از آن در آموزش و پرورش ، یکی از روشهای قدیمی ، ساده و مهم بوده که هنوز هم در بسیاری از موارد روشی مناسب و موثر بشمار می رود . بعضی از مربیان آموزشی عقیده دارند که این روش ، روش موثری برای آموزش نیست . ولی مساله مهمی که می تواند مورد بحث قرار گیرد ، همانا موارد استفاده از این متد آموزشی است که باید متناسب با هدف آموزشی بکار گرفته شود . باید معین شود که به چه میزان و در چه موقعی می توانیم سخنرانی را مورد استفاده قرار دهیم تا ما را در رسیدن به اهداف آموزشی یاری دهد .
اگر هدف آموزش بالا بردن سطح دانش ، اطلاعات یا شرح اوضاع و احوال پیرامون مساله ای باشد ، در آن صورت ، سخنرانی روش مفید ، کم خرج و آسانی برای رسیدن به هدف خواهد بود .
۲- آموزش از طریق استفاده از بحث گروهی : Group Discussion
بحث عبارت است از جستجو ، کنجکاوی ، گفتگو ، کندوکاو پیرامون امری
استفاده از این روش در آموزش عبارت است از ارائه یک مطلب از طرف مربی به کارآموزان و سپس کنجکاوی ، گفتگو ، اظهار نظر و همچنین ارزیابی دسته جمعی پیرامون مطلب و یا مطالب ارائه شده .
بحث گروهی ممکن است به دو نوع تقسیم شود :
الف – بحث آزاد Unguided Discussion
ب – بحث هدایت شده Guided Discussion
۳- روش کنفرانس : Conference Method
کنفرانس : عبارت است از اجتماع بین دو یا چند نفر که با بحث و تبادل نظر و بیان عقایدشان سعی در حل مسائل و مشکلات سازمان دارند. معمولاً در این شیوه از آموزش اعضای شرکت کننده که هر یک دارای تجارب و اطلاعاتی در زمینه مشکل مورد بررسی هستند ، فرصت اظهار نظرداده میشود و بحث های گروهی در جهت حل مشکل هدایت میگردد. این کنفرانس ها معمولاً از قبل طرح ریزی شده اند و افرادی که دارای تجربه و اطلاعات شاخصی باشند ، هدایت بحث را بر عهده میگیرند.
کنفرانسهای آموزشی معمولاً به مدت چند هفته ادامه یافته و شرکت کنندگان با تشکیل گروههای مختلف و فرعی ، در باره مباحث مطروحه به بحث و گفتگو میپردازند.
۴- روش سمینار Seminar method
در میان روشهای گوناگون بحث و تبادل نظر گروهی ، برخی از این روشها ایجاب میکند که جلسات بحث خیلی منظم ، رسمی و دارای چهارچوب از قبل مشخص شده ای باشد و در بعضی دیگر ، جلسات بحث ممکن است خیلی صمیمانه و دوستانه برگزار گردد که این قبیل جلسات را که افراد می توانند به طور آزادانه و غیر رسمی به بحث و تبادل نظر بنشینند ، سمینار می نامند .
۵ -آموزش از طریق استفاده از سمپوزیوم Symposium Method
سمپوزیوم عبارت است از مجلس مذاکره تفاهم آمیز و دوستانه که عقاید و نظرات آزادانه در موارد بخصوصی که قبلاً معین می گردد ، مبادله میشود . معمولاً افرادی که برای اظهار نظر در آن موارد بخصوص به سمپوزیوم دعوت می شوند ، افرادی خواهند بود که در آن زمینه صاحب نظر باشند . البته این دلیل آن نخواهد بود که افراد دیگر برای استفاده ، اظهار نظر احتمالی و یا طرح سؤالات ، در

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه با موضوع آموزش ضمن خدمت، ضمن خدمت، نیروی انسانی، بهبود مهارت

دیدگاهتان را بنویسید